منچسترسیتیِ مارسکا؛ این ترکیب چقدر با فلسفه او همخوانی دارد؟
وقتی هوگو ویانا تابستان امسال با مدیر برنامههای بازیکنان درباره آینده منچسترسیتی صحبت میکرد، بارها بر یک نکته تأکید داشت؛ اینکه سبک فوتبال تیم قرار نیست تغییر کند، زیرا سرمربی جدید، انزو مارسکا، همان فلسفه فوتبالی پپ گواردیولا را دنبال میکند. او به خدمت گرفته شده تا راهی را که این مربی کاتالان بنا گذاشت، ادامه دهد.
ویانا، مدیر ورزشی منچسترسیتی، ناچار بود بارها به چنین پرسشهایی پاسخ دهد؛ چرا که پس از جدایی گواردیولا، شکلگیری تردیدها کاملاً طبیعی است. مربیای که طی یک دهه حضورش، ایدههای فوتبالی خود را در سراسر باشگاه نهادینه کرد و استانداردهایی فوقالعاده بالا برای موفقیت به جا گذاشت.
خود مارسکا نیز پیشتر به مشکلاتی اشاره کرده که منچستریونایتد پس از جدایی سر الکس فرگوسن و آرسنال بعد از خداحافظی آرسن ونگر با آن روبهرو شدند؛ اما او مصمم است منچسترسیتی را همچنان در اوج نگه دارد.
این مربی ایتالیایی از زمانی که مطلع شد جانشین گواردیولا خواهد شد، تمام بازیهای فصل گذشته سیتی را دوباره تماشا کرده است. گواردیولا اندکی پس از قهرمانی تیم در فینال جام اتحادیه انگلیس در پایان ماه مارس، تصمیم خود برای جدایی را به مدیران باشگاه اطلاع داده بود.
مارسکا البته ایدههای مخصوص به خود را نیز دارد و انتظار میرود امضای فنی خودش را روی تیم بگذارد. منابع نزدیک به رختکن سیتی که برای حفظ روابط خود نخواستند نامشان فاش شود، معتقدند یکی از بخشهایی که نسبت به دو فصل پایانی دوران گواردیولا جای پیشرفت دارد، ضربات ایستگاهی هجومی است. مارسکا همچنین در دوران حضورش در چلسی نشان داد که توانایی ارائه نمایشهای درخشان در مسابقات بزرگ را دارد؛ قهرمانی در فینال جام جهانی باشگاهها برابر پاریسنژرمن و پیروزی ۳ بر صفر مقابل بارسلونا در دسامبر گذشته، دو نمونه شاخص از این توانایی هستند.
از سوی دیگر، منابعی که سالها در کادر فنی گواردیولا در منچسترسیتی حضور داشتهاند، معتقدند مارسکا از نظر سبک بازی، انتخابی کاملاً مناسب برای این تیم است؛ هرچند شاید او بیش از هر چیز به آنچه میتوان «سبک سنتی منچسترسیتی» نامید، نزدیک باشد؛ همان فوتبالی که سیتی در بخش عمده پنج سال گذشته به نمایش میگذاشت، نه لزوماً شیوهای که تیم در فصل گذشته به سمت آن حرکت کرده بود.
با این حال، گواردیولا در ادامه رویکردی نسبتاً مستقیمتر را در پیش گرفت؛ تغییری که با روند رو به گسترش یارگیری نفر به نفر در لیگ برتر همخوانی داشت؛ سبکی که به قدرت بدنی بیشتر و در مقاطعی، بازی مستقیمتر نیاز دارد. منابع حاضر در بخش فنی منچسترسیتی نیز تأیید میکنند که حضور جانلوئیجی دوناروما و عبدالقادر خوسانوف باعث شده بود آغاز حمله از عقب زمین دشوارتر شود و به همین دلیل، تیم بیشتر به ارسال پاسهای بلند روی آورد.
البته این دو بازیکن مزایای مهمی نیز به همراه دارند. سرعت بالای خوسانوف و توانایی دوناروما در موقعیتهای تکبهتک، به سیتی کمک میکند تا موقعیتهای خطرناکی را که حریفان پس از بازپسگیری توپ در مناطق بالای زمین ایجاد میکنند، خنثی کند. همین موازنه میان نقاط قوت و ضعف، تا حد زیادی تغییر سبک بازی منچسترسیتی را توضیح میدهد.
در حالی که گواردیولا از برناردو سیلوا و رودری میخواست با هر تعداد لمس توپی که لازم میدانند، ریتم بازیسازی از عقب زمین را کنترل کنند، ترکیب تیم در اطراف آنها بهتدریج تغییر کرد. طی دو سال گذشته، منچسترسیتی بازیکنانی را به خدمت گرفته که توانایی عبور از مدافعان با دریبل را دارند؛ نفراتی مانند ساوینیو، تیجانی رایندرز، رایان آیتنوری، رایان چرکی، آنتوان سمنیو و عمر مرموش. در کنار آنها، جانلوئیجی دوناروما و عبدالقادر خوسانوف نیز ویژگیهای منحصربهفرد خود را به تیم اضافه کردند. در واقع، این تیم برای رویارویی با چالشهای جدید ساخته شده است، نه صرفاً برای تکرار همان کیفیت بینظیر در گردش توپ که سیتی در سالهای گذشته به آن شهرت داشت.
افرادی که در کادر فنی باشگاه حضور دارند تأکید میکنند فوتبال منچسترسیتی در فصل اخیر فاصله قابل توجهی با سبک بازی این تیم در دوران استفاده از مهاجم کاذب، بین سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۲، و حتی سالهای ابتدایی حضور ارلینگ هالند ــ از جمله فصل تاریخی ۲۳-۲۰۲۲ که با سهگانه قهرمانی همراه شد ــ پیدا کرده بود.
مارسکا در فصل تاریخی ۲۳-۲۰۲۲ بهعنوان دستیار گواردیولا در منچسترسیتی حضور داشت و بهویژه در دوران هدایت لسترسیتی در فصل ۲۴-۲۰۲۳، تیمی را با تکیه بر مالکیت توپ و کنترل جریان بازی شکل داد.
با این حال، اگر اجرای کامل چنین سبکی هنوز هم در لیگ برتر امکانپذیر بود، گواردیولا فصل گذشته نیز بدون تغییر به همان شیوه ادامه میداد و مارسکا هم احتمالاً همین مسیر را در پیش میگرفت.
اما واقعیت این است که گواردیولا ناچار شد خود را با شرایط جدید وفق دهد و مارسکا نیز چنین خواهد کرد؛ موضوعی که در دوران حضور او روی نیمکت چلسی نیز بهوضوح دیده شد.
اکنون مارسکا این فرصت را دارد که با توجه به ویژگیهای بازیکنان منچسترسیتی و همچنین شیوهای که حریفان تیمش را وادار به بازی میکنند، فلسفه تاکتیکی خود را بیش از پیش تکامل دهد.
منابع نزدیک به این مربی ایتالیایی میگویند هرچند مارسکا بهطور سنتی علاقهای به استفاده از پاسهای بلند از خط دفاع نداشت، اما در دوران حضورش در چلسی، به دلیل پرس شدید و یارگیری نفر به نفر حریفان، بهتدریج نگاه بازتری نسبت به این روش پیدا کرد؛ جالب اینکه خودش نیز هنگام از دست دادن توپ، از همین نوع پرس شدید و نفر به نفر علیه رقبا استفاده میکند.
در فلسفه فوتبالی مارسکا، پیدا کردن بازیکن آزاد و ایجاد برتری عددی در نقاط مختلف زمین قرار دارد؛ مفاهیمی که بازیکنان منچسترسیتی به لطف سالها کار زیر نظر گواردیولا، کاملاً با آنها آشنا هستند.
با این حال، در رویکرد مارسکا انعطافپذیری وجود دارد. هرچند او در گذشته تأکید کرده بود که دروازهبانهایش باید بازی را با پاسهای کوتاه از عقب زمین آغاز کنند و حتی گفته بود اگر این کار را انجام ندهند، نیمکتنشین خواهند شد، اما آنقدر به این شیوه وابسته نیست که آن را تنها راه ممکن بداند.
مارسکا هفته گذشته در اینباره گفت:
«گاهی باید بازی را با پاسهای کوتاه آغاز کنید و گاهی هم باید پاس بلند بدهید؛ همهچیز تا حد زیادی به شیوه بازی حریف بستگی دارد. باید بتوانید خودتان را با شرایط تطبیق دهید. حضور جیجیو (جانلوئیجی دوناروما) و ارلینگ هالند در نوک خط حمله، یک سلاح ارزشمند برای ماست. البته این تنها راهحل نیست؛ همه تیمها بازیکنانی با این ویژگیها را در اختیار ندارند و ما هم نباید فقط به همین گزینه تکیه کنیم. باید راهحلهای بیشتری برای پیش بردن بازی پیدا کنیم.»
بهویژه این دو بازیکن، یعنی جانلوئیجی دوناروما و ارلینگ هالند، از نظر ویژگیهای فنی با دروازهبانها و مهاجمانی که مارسکا معمولاً با آنها کار کرده تفاوت دارند؛ تفاوتی که هم فرصت ایجاد میکند و هم او را ناگزیر به ایجاد تغییراتی در سبک بازیاش خواهد کرد. با این حال، در سایر خطوط زمین، شرایط برای اجرای ایدههای او تقریباً از پیش مهیاست.
مارسکا همواره از مدافعان میانی خود میخواهد نقش پررنگی در بازیسازی از عقب زمین داشته باشند. او انتظار دارد آنها با توجه به نحوه پرس حریف، بهترین مسیر را برای عبور از فشار پیدا کنند؛ رویکردی که بهویژه با ویژگیهای یوشکو گواردیول کاملاً سازگار است.
در زمان آغاز حمله از عقب زمین، مارسکا معمولاً از آرایش سه مدافع و دو هافبک استفاده میکند و مدافع چهارم را به خطوط جلو میفرستد؛ بازیکنی که بسته به شرایط، یا در کنارهها مستقر میشود یا در نقش یک هافبک هجومی به تیم اضافه میشود.
این ساختار میتواند فرصت مناسبی برای عبدالقادر خوسانوف باشد تا در سمت راست خط دفاعی بازی کند؛ پستی که منچسترسیتی همچنان به دنبال تقویت آن است. مارسکا علاقه زیادی داشت مالو گوستو را از چلسی به خدمت بگیرد، زیرا مدافع فرانسوی از نظر تواناییهای هجومی و دفاعی، قدرت بدنی و پویایی، کاملاً با نیازهای او همخوانی داشت. با این حال، قیمت بالای گوستو این انتقال را دشوار کرده است. چه سیتی مدافع راست جدیدی جذب کند و چه نکند، استفاده از خوسانوف بهعنوان مدافعی که هنگام مالکیت توپ عملاً در نقش مدافع میانی سمت راست بازی میکند، میتواند بیشترین بهره را از تواناییهای دفاعی او ببرد، وظایفش در بازیسازی را سادهتر کند و در عین حال به او اجازه دهد با توپ به جلو پیشروی کند؛ کاری که فصل گذشته نیز در مقاطعی بهخوبی انجام داد.
**چنین سیستمی بدون تردید برای نیکو اورایلی نیز ایدهآل خواهد بود. محصول آکادمی منچسترسیتی همان ترکیب مطلوب از ویژگیهای هجومی و دفاعی، همراه با قدرت بدنی مناسب را در اختیار دارد. او بارها نشان داده که با نفوذ به محوطه جریمه و رسیدن به سانترها، تهدیدی جدی برای دروازه حریف است و همچنین بهجای حضور ثابت در فضاهای اطراف محوطه، بهخوبی به آن فضاها حمله میکند؛ ویژگیای که او را از بسیاری دیگر از بازیکنان آکادمی سیتی متمایز میسازد.
بر اساس اطلاعات منابع آگاه از برنامههای نقلوانتقالاتی منچسترسیتی، باشگاه در حال بررسی این احتمال است که نیکو اورایلی را در فصل آینده در خط هافبک به میدان بفرستد؛ تصمیمی که البته به روند نقلوانتقالات تابستانی نیز بستگی دارد. در چنین شرایطی، گزینههای دیگری در سمت چپ خط دفاعی به کار گرفته خواهند شد؛ بازیکنانی که هنگام حمله نیز وظایف تهاجمی بیشتری بر عهده میگیرند. این نقش میتواند کاملاً با ویژگیهای یوشکو گواردیول یا رایان آیتنوری هماهنگ باشد.
آیتنوری تابستان گذشته به منچسترسیتی پیوست، اما فصل نخست او با مصدومیتهای متعدد و همچنین حضور در جام ملتهای آفریقا همراه تیم ملی الجزایر، بارها دچار وقفه شد. او در هفتههای پایانی فصل نیز از فرصت کم برای بازی ناراضی بود، اما گفته میشود امیدوار است با حضور مارسکا، شروعی تازه را تجربه کند. مدافع سابق ولورهمپتون در بازی در مناطق مرکزی زمین بسیار راحت به نظر میرسد و اگر بتواند جایگاهش را در تیم پیدا کند، میتواند به یکی از مهرههای بسیار ارزشمند سیستم مارسکا تبدیل شود.
**در خط هافبک نیز این فرصت را در اختیار منچسترسیتی قرار داده تا بیش از گذشته با روندهای جدید لیگ برتر هماهنگ شود. جذب الیوت اندرسون، هافبکی پرتحرک که هم در بازپسگیری مالکیت توپ مهارت دارد و هم دائماً برای دریافت توپ خود را در دسترس قرار میدهد، نشان میدهد سیتی بازیکنی را در اختیار گرفته که کاملاً با نیازهای فوتبال مدرن انگلیس و الگوی هافبکهای همهکاره مورد علاقه مارسکا هماهنگ است؛ همان نقشی که مویسس کایسدو و انزو فرناندز در چلسی برای او ایفا میکردند. اگر رودری نیز از تیم جدا شود، این روند تغییر با سرعت بیشتری ادامه خواهد یافت.
یکی از جذابترین پرسشها به نقش ارلینگ هالند مربوط میشود؛ بهویژه اگر مارسکا بخواهد این مهاجم نروژی را بیش از گذشته در روند کلی بازی منچسترسیتی مشارکت دهد؛ نقشی که پیشتر از جیمی واردی در لسترسیتی و نیکلاس جکسون در چلسی نیز خواسته بود. هالند هم در مقاطعی زیر نظر گواردیولا چنین وظیفهای را بر عهده داشت، اما بزرگترین ارزش او همچنان حضور در آخرین خط دفاع حریف عقب نگه داشتن مدافعان و ایجاد فضا برای سایر همتیمیهاست.
از این منظر، هالند شاید مهاجم ایدهآل و کلاسیک مورد نظر مارسکا نباشد. با این حال، خود گواردیولا نیز پس از جذب این ستاره نروژی در سال ۲۰۲۲ ناچار شد سبک بازیاش را تغییر دهد و از استفاده از مهاجم کاذبِ تکنیکی که برای ایجاد برتری عددی به عقب بازمیگشت، فاصله بگیرد. هماهنگی کامل تیم با حضور هالند نیز تقریباً تا دو سوم فصل نخست او زمان برد؛ همان فصلی که مارسکا در کنار گواردیولا بهعنوان دستیار فعالیت میکرد.
اکنون مارسکا هدایت منچسترسیتی را بر عهده گرفته، زیرا مدیران باشگاه معتقدند او یکی از معدود مربیانی است ــ در کنار روبرتو دزربی و ونسان کمپانی ــ که میتواند مسیر گواردیولا را با کمترین میزان تغییر و اختلال ادامه دهد.
با این حال، منچسترسیتیای که گواردیولا از خود به جا گذاشته، چه از نظر سبک بازی و چه از نظر ترکیب بازیکنان، با تیمی که در بخش عمده دوران حضور او دیده بودیم تفاوتهای قابل توجهی دارد. اینکه مارسکا چگونه این میراث را تفسیر میکند و چه مسیری را برای ادامه آن برمیگزیند، بدون تردید یکی از جذابترین روایتهای فصل جدید لیگ برتر خواهد بود.
دمتون گرم 🔥
واقعاً کمک کرد سپاس!