چگونه منچستر سیتی در مسیر صعود به قله لیگ برتر، رقبایش را تضعیف کرد؟

جک پیت‌-بروک/نیویورک تایمز

این گابریل آگبونلاهور، مهاجم سابق استون ویلا بود که این هفته در برنامه تاک‌اسپورت، از زاویه‌ای متفاوت به احساس سایر باشگاه‌های لیگ برتر نسبت به منچسترسیتی و آنچه امروز درباره مسیر صعود این باشگاه می‌دانیم، نگاه کرد.

آگبونلاهور از زاویه دید کسی صحبت می‌کرد که در نیمه دوم دهه ۲۰۰۰، یکی از ستاره‌های تیم جوان استون ویلا به سرمربیگری مارتین اونیل بود؛ یعنی دقیقاً در مقطعی که فوتبال برای همیشه تغییر کرد؛ زمانی که منچسترسیتی در سپتامبر ۲۰۰۸ توسط گروه یونایتد ابوظبی خریداری شد.

در آن مقطع، ویلا یکی از تیم‌های مدعی و رو به رشد لیگ برتر بود. این تیم در فصل ۰۸-۲۰۰۷، دومین فصل حضور اونیل روی نیمکت، ششم شد. در نخستین بازی فصل بعد، تنها چند هفته پیش از تغییر مالکیت سیتی، ویلا در ویلا پارک با نتیجه ۴-۲ منچسترسیتی را شکست داد و آغ‌بن‌لاهور هر سه گل تیمش را به ثمر رساند. ویلا در پایان آن فصل هم ششم شد.

اما تابستان ۲۰۰۹، نخستین تابستان کامل با پول‌های ابوظبی، نقطه عطفی بود. سیتی گرت بری را با ۱۲ میلیون پوند از ویلا خرید؛ تنها یک سال پس از آنکه بری تا آستانه انتقال به لیورپول پیش رفته بود.

این اتفاق بزرگی بود؛ یک ملی‌پوش باتجربه انگلیسی که آغ‌بن‌لاهور او را «بهترین بازیکن ویلا» می‌دانست، به تیمی پیوست که با سرعت در حال صعود بود. البته بری تنها خرید سیتی نبود. منچسترسیتی در فصل ۱۰-۲۰۰۹ پنجم شد، یک پله بالاتر از ویلا. و بعد، دوباره همان اتفاق تکرار شد.

آگبونلاهور در آن گفت‌وگو با تاک‌اسپورت گفت: «می‌دانید سال ۲۰۱۰ چه کار کردند؟ آنها بهترین بازیکن ما، جیمز میلنر، را هم بردند.»

میلنر با مبلغ ۱۶ میلیون پوند راهی سیتی شد و استیون آیرلند نیز بخشی از این معامله بود و در جهت مخالف انتقال پیدا کرد. اونیل درست پیش از آغاز فصل ۱۱-۲۰۱۰ از ویلا جدا شد. بری و میلنر در سال ۲۰۱۱ همراه سیتی قهرمان جام حذفی شدند و تیم در لیگ سوم شد؛ ویلا اما فصل را در رتبه نهم به پایان رساند.

ویلا هیچ‌گاه کاملاً از این ضربه عبور نکرد و طی چند سال بعد، بیشتر در نیمه پایین جدول قرار گرفت. تابستان ۲۰۱۵، سیتی بار دیگر به سراغ «بهترین بازیکن» ویلا رفت؛ این بار فابین دلف را خرید. ویلا در فصل ۱۶-۲۰۱۵ قعرنشین لیگ برتر شد و سه سال را در چمپیونشیپ سپری کرد.

آگبونلاهوربا صراحت درباره احساسی که به‌عنوان بازیکن ویلا از خرید بهترین هم‌تیمی‌هایش توسط سیتی داشت، صحبت کرد.

او گفت: «بنابراین به‌عنوان یک هوادار ویلا ــ و به‌عنوان بازیکن ویلا ــ در آن دوران، یک مشت متقلب بهترین بازیکنان ما را بردند. ما به اتحاد می‌رفتیم و یحیی توره، سرخیو آگوئرو و داوید سیلوا حسابی ما را تنبیه می‌کردند. اما این پول برای خرید این بازیکنان را از کجا آورده بودند؟ همه تیم‌ها به این موضوع نگاه می‌کنند.»

البته عده‌ای خواهند گفت که بازار نقل‌وانتقالات بخشی از ذات فوتبال است و تیم‌های ثروتمند همیشه بازیکنان بهتر تیم‌های کم‌پول‌تر را خریده‌اند. فوتبال همیشه همین‌طور بوده است.

می‌توان استدلال کرد که ویلا هم از این معاملات سود خوبی برد و اگر پول فروش بری و میلنر را بهتر دوباره سرمایه‌گذاری می‌کرد، می‌توانست تیم قدرتمند دیگری بسازد. یکی از داستان‌های مهم لیگ برتر در سال‌های اخیر این بوده که باشگاه‌هایی که در فروش بازیکنان خود به تیم‌های بزرگ‌تر و سپس سرمایه‌گذاری مجدد درآمد حاصل از فروش موفق عمل کرده‌اند ــ مثل برایتون و برنتفورد ــ توانسته‌اند رشد کنند.

با این حال، نمی‌توان تأثیر جدایی بری و میلنر از ویلا را انکار کرد. اینکه سیتی در دو تابستان متوالی بهترین دو بازیکن ویلا را خرید، درست در شرایطی که از روی این باشگاه بیرمنگامی عبور می‌کرد و به سمت بالای جدول حرکت می‌کرد، تصادفی نبود.

سیتی در سال‌های ابتدایی پس از تغییر مالکیت، هوشمندانه باشگاه‌هایی را هدف قرار داد که در مسیرش قرار داشتند. البته نه چندان منچستریونایتد ــ به‌جز مورد کارلوس توز ــ و چلسی، بلکه تیم‌هایی که در آن مقطع رقبای نزدیک‌تر آنها محسوب می‌شدند.

گری کوک، مدیر اجرایی سابق سیتی، در کتاب «کلاب» نوشته جاش رابینسون و جان کلگ، درباره این رویکرد گفته بود: «ما ویلا را فلج کردیم.»

البته ویلا تنها باشگاهی نبود که سیتی در آن سال‌های ابتدایی هدف قرار داد.

در تابستان ۲۰۰۹، همان تابستانی که سیتی بری را خرید، آنها جولن لسکات از اورتون را هم می‌خواستند. تیم دیوید مویس در دو فصل متوالی پنجم شده بود و حتی از ویلا به تیم‌های بزرگ نزدیک‌تر بود. از دست دادن لسکات ضربه بزرگی به اورتون زد. سیتی این مدافع را با ۲۲ میلیون پوند خرید و او به یکی از بازیکنان مهم پروژه صعود سیتی به قله فوتبال انگلیس تبدیل شد.

اورتون مجبور شد دوباره تیمش را بسازد و در سال ۲۰۱۲ جک رادول را هم به سیتی فروخت. آنها تا فصل ۱۴-۲۰۱۳ دیگر نتوانستند در جمع پنج تیم اول قرار بگیرند.

اما شاید بزرگ‌ترین نمونه این روند، آرسنال باشد. این تیم در آغاز دوران ابوظبی در سیتی در حال بازسازی بود و هزینه‌های ساخت ورزشگاه جدید امارات که در سال ۲۰۰۶ افتتاح شده بود، دست آرسنال را بسته بود. با این حال، تیم آرسن ونگر بازیکنان بسیار خوبی داشت؛ دقیقاً همان تجربه و کیفیتی که سیتی برای رسیدن به سطح بالای فوتبال انگلیس به آن نیاز داشت.

سیتی در سال ۲۰۰۹ کار را با خرید امانوئل آدبایور و کولو توره از آرسنال آغاز کرد. سپس در فصل ۱۱-۲۰۱۰ سوم شد و آرسنال چهارم. پس از آن، سیتی گائل کلیشی را خرید و بعد، دردناک‌تر از همه برای آرسنالی‌ها، سراغ سمیر نصری رفت.

آن تابستان، سسک فابرگاس به باشگاه دوران کودکی‌اش بارسلونا برگشته بود؛ اتفاقی که آرسنال از مدت‌ها قبل احتمال آن را در محاسباتش در نظر گرفته بود. اما از دست دادن نصری، آن هم به مقصد سیتی، ضربه دیگری بود؛ به‌خصوص اینکه نصری در نخستین فصل حضورش در منچسترسیتی قهرمان لیگ برتر شد.

شاید به همین دلیل تعجبی نداشت که رابین فن‌پرسی سال بعد خواست آرسنال را ترک کند و سرانجام به منچستریونایتد رفت؛ جایی که او هم قهرمانی لیگ را تجربه کرد.

حتی پس از اینکه سیتی در فصل ۱۲-۲۰۱۱ و سپس فصل ۱۴-۲۰۱۳ قهرمان لیگ برتر شد، خریدهای این باشگاه همچنان برای رقبایش دردسرساز بود.

به‌تدریج بخش بیشتری از خریدهای بزرگ سیتی از خارج از انگلیس انجام می‌شد؛ برای مثال فرناندینیو از شاختار دونتسک در سال ۲۰۱۳ و کوین دی‌بروینه از ولفسبورگ در سال ۲۰۱۵. اما این موضوع داستان دیگری است. حتی در داخل لیگ برتر نیز خریدهای سیتی مسیر بسیاری از تیم‌ها را تغییر می‌داد. انتقال رحیم استرلینگ از لیورپول به سیتی در تابستان ۲۰۱۵، یکی از اصلی‌ترین اتفاقات آن تابستان و حتی بخش بزرگی از فصل قبل بود.

دو سال بعد، سیتی یک بازسازی بزرگ دیگر را آغاز کرد؛ این بار نه فقط با هدف تضعیف رقبا، بلکه برای اینکه پپ گواردیولا تمام ابزارهای لازم برای سلطه بر فوتبال انگلیس را در اختیار داشته باشد.

گواردیولا به سرعت در پست دفاع کناری نیاز داشت تا تیمش بتواند عرض واقعی به بازی بدهد. سیتی سراغ کایل واکر از تاتنهام رفت؛ بازیکنی که به دنبال راهی برای خروج از شمال لندن بود. سیتی او را با بیش از ۵۰ میلیون پوند خرید؛ یکی از گران‌ترین انتقال‌ها برای یک مدافع در تاریخ فوتبال انگلیس.

واکر نخستین بازیکن تیم مائوریسیو پوچتینو بود که تاتنهام را ترک کرد. سایر هم‌تیمی‌هایش ماندند، اما فضای باشگاه به شکلی نامحسوس تغییر کرد؛ چون بازیکنان حالا می‌دانستند اگر روزی تاتنهام را ترک کنند، چه پول‌ها و چه جام‌هایی در انتظارشان است.

خرید بازیکن از نظر قانونی یا اخلاقی به خودی خود ایرادی ندارد؛ اینکه این پول از کجا آمده، بحث کاملاً متفاوتی است. اما وقتی آغ‌بن‌لاهور از تأثیری صحبت می‌کند که میلیون‌های سیتی بر ویلا ــ و بسیاری دیگر از رقبای این تیم ــ گذاشت، می‌توان عمق این نارضایتی را درک کرد.