نفرین شماره ۹؛ چرا آرسنالِ آرتتا مهاجم گلزن نمیسازد؟
جردن کمپبل/اتلتیک
برای آرسنال، انگار این معمایی است که هر سال تکرار میشود.
اما این بار، برخلاف سه فصل گذشته، دیگر خبری از مصدومیتهایی نیست که بتوان با استناد به آنها نگرانی درباره پست مهاجم نوک را توضیح داد. مسئله بیشتر این احساس است که هرچند میکل آرتتا سه گزینه قابل اتکا برای خط حمله در اختیار دارد، تیمش همچنان از اطمینانی که حضور یک مهاجم شماره ۹ در کلاس جهانی به همراه میآورد، محروم است.
در آستانه سفر روز یکشنبه به خانه لیورپول در لیگ برتر، مهمترین پرسش درباره ترکیب اصلی آرسنال این است که چه کسی در نوک حمله قرار خواهد گرفت؛ آن هم در شرایطی که قهرمان لیگ به دنبال نخستین پیروزی خود در آنفیلد از سپتامبر ۲۰۱۲ است. شکست غیرمنتظره سهشنبه مقابل فلیتوود تاون، تیمی از لیگ دو و سطح چهارم فوتبال انگلیس، در جام اتحادیه نیز نتوانست نگرانی هواداران درباره کمبود گلهای مهاجمان تیم را برطرف کند.
آرتتا در بیشتر فصلهای اخیر ناچار شده در میانه فصل، مهاجم شماره ۹ خود را تغییر دهد.
در فصل ۲۳-۲۰۲۲، مصدومیت زانوی گابریل ژسوس باعث شد ادی انکتیا، محصول آکادمی باشگاه، ناگهان به ترکیب اصلی راه پیدا کند؛ درحالیکه لئاندرو تروسار و گابریل مارتینلی نیز تا حدی به پوشش این خلأ کمک کردند. فصل بعد، نوبت کای هاورتس بود که حوالی سال نو از یک هافبک نهچندان جاافتاده به مهاجمی چندکاره تبدیل شود؛ چراکه ژسوس نتوانسته بود آمادگی کامل خود را بازیابد.
یک سال بعد، مصدومیت این بازیکن آلمانی باعث شد میکل مرینو نیز همین مسیر را طی کند و به پستی ناآشنا در خط حمله منتقل شود؛ نقشی که او با کمک تروسار، بازیکن کناری تیم، توانست از عهده آن برآید.

فصل گذشته، ویکتور گیوکرش، خرید جدید آرسنال از اسپورتینگ پرتغال، بخش بزرگی از مسئولیت خط حمله را بر دوش کشید و در ۲۶ مسابقه از ۳۸ بازی لیگ برتر در ترکیب اصلی قرار گرفت. بااینحال، زمانی که هاورتس در هفتههای پایانی فصل از مصدومیت بازگشت، دوباره جایگاه مهاجم شماره ۹ را پس گرفت و در مهمترین مسابقات به میدان رفت؛ از جمله فینال لیگ قهرمانان اروپا مقابل پاریسنژرمن، جایی که با گل دقیقه ششم خود کاراییاش را نشان داد.
تابستان امسال، آرسنال با این دوراهی روبهرو شد که آیا باید به گزینههای موجود وفادار بماند یا نه.
با وجود اینکه گیوکرش در نخستین فصل حضورش ۲۱ گل به ثمر رسانده بود، همچنان تردیدهایی درباره توانایی او برای تبدیلشدن به مهاجم اصلی تیم وجود داشت. هاورتس نیز منتقدان خودش را داشت و علاوه بر آن، دو مصدومیت جدی را پشت سر گذاشته بود.
اقدام قاطعانه برای خرید مهاجمی جدید که بدون تردید در ترکیب اصلی قرار بگیرد، به معنای کنار گذاشتن یکی از این دو بازیکن بود. بااینحال، تلاش برای جذب خولیان آلوارز از اتلتیکومادرید به نتیجه نرسید. پیگیری جذب وینیسیوس جونیور، ستاره هجومی دیگری که البته در سمت چپ خط حمله بازی میکند، نیز بینتیجه ماند؛ هرچند با توجه به عملکرد بعدی او در رئال مادرید، شاید این اتفاق در نهایت به سود آرسنال تمام شده باشد.
ناتوانی در اضافهکردن یک ستاره طراز اول به خط حمله، زمانی که هاورتس در پیروزی ۳ بر صفر مقابل منچسترسیتی در جام خیریه ماه اوت گلزنی کرد و سپس در پیروزی ۲ بر یک لیگ مقابل چلسی در ماه بعد نیز دروازه حریف را گشود، مسئلهای کماهمیت به نظر میرسید. اما عملکرد این ملیپوش آلمانی که ۶۳ بازی ملی در کارنامه دارد، از آن زمان بهتدریج افت کرده است.
تا پیش از آنکه گیوکرش گل تساوی را مقابل فلیتوود به ثمر برساند، آرسنال ۹ مسابقه متوالی را بدون گلزنی هیچیک از این دو مهاجم پشت سر گذاشته بود. بااینحال، در همین مدت، سایر بازیکنان تیم ۱۷ گل به ثمر رسانده بودند و آرسنال تنها یک بار شکست خورده بود.
این یکی از ویژگیهای عجیب الگوی فوتبالی آرتتاست: پروژهای که پیروز میشود، اما ظاهراً بهطور طبیعی مهاجمان گلزن و پربازده تولید نمیکند.
دلیل این اتفاق چیست؟ آیا مشکل از ساختار و سیستم بازی است یا به ویژگیهای بازیکنان مربوط میشود؟ آیا این وظیفه سرمربی است که شرایط درخشش مهاجم نوک را فراهم کند یا خود بازیکن باید فرصتهای گلزنی را برای خودش خلق کند؟ اینها پرسشهایی هستند که هنوز پاسخ روشنی برایشان وجود ندارد.
دیدار جام اتحادیه مقابل فلیتوود، تیمی که در سلسلهمراتب فوتبال انگلیس ۸۴ رتبه پایینتر از آرسنال قرار داشت، از نگاه بسیاری مسابقهای آسان و تقریباً از پیش برده تلقی میشد؛ فرصتی نادر برای استراحت دادن به مهرههای کلیدی مانند دکلان رایس و گابریل و درعینحال، موقعیتی برای بازیکنان ذخیره تا شایستگی خود را برای حضور در مسابقات مهمتر نشان دهند.
هنگام انتخاب ترکیب سهشنبه، تصور عمومی این بود که هرکدام از دو مهاجم برای بازی مقابل حریف دسته چهارمی انتخاب نشود، احتمالاً یکشنبه در آنفیلد مهاجم اصلی خواهد بود.
اما آرتتا همه را غافلگیر کرد و بهجای انتخاب یکی از هاورتس یا گیوکرش، هر دو را در ترکیب اصلی قرار داد.

این تنها پنجمین مسابقهای بود که این دو بازیکن از زمان انتقال مهاجم سوئدی از لیسبون در ۱۵ ماه پیش، همزمان در ترکیب اصلی قرار میگرفتند. عملکرد آنها در ورزشگاه هایبری نشان داد که سبک بازیشان تا چه اندازه با یکدیگر ناسازگار است.
هاورتس پشت سر گیوکرش بازی میکرد و تلاش داشت ارتباط میان خطوط را برقرار کند؛ درحالیکه گیوکرش یا در محوطه جریمه منتظر میماند تا اتفاقی رخ دهد یا برای مشارکت بیشتر در بازی به کنارهها متمایل میشد.
مهاجم سوئدی در تمام ۹۰ دقیقه تنها پنج پاس موفق ثبت کرد، اما نخستین گل باشگاهی فصل خود را به ثمر رساند؛ گلی شلوغ و نامنظم که سرانجام در سومین تلاش متوالی او برای ضربهزدن به توپ وارد دروازه شد.
هاورتس فرصتهای بسیار بیشتری برای گلزنی داشت؛ موضوعی که نشاندهنده درک بالای او از فضا و تواناییاش در ایجاد موقعیت است. بااینحال، در هر هفت موقعیتی که برای ضربهزدن به دروازه به دست آورد، در زدن ضربه نهایی ناکام ماند.
او در نیمه نخست یک ضربه سر آزاد و بدون مزاحمت را بهشدت خراب کرد. کمی پس از گل تساوی، ضربه والی او از فاصله حدود پنجمتری پس از برخورد به زمین، از نزدیکی تیر افقی عبور کرد.
چند دقیقه بعد، مارتین اودگارد که ورودش در بین دو نیمه جان تازهای به بازی آرسنال داده بود، با پاسی عمقی و بینقص او را صاحب موقعیت کرد؛ اما هاورتس بدون اعتمادبهنفس کافی، توپ را به تور کناری دروازه زد.
در دقایق پایانی نیز، زمانی که فرصت کافی برای کنترل توپ داشت، با ضربه سری ضعیف آن را با فاصله زیاد از کنار دروازه به بیرون فرستاد.
چند شوت دیگر او هنگام چرخش بدن نیز توسط مدافعان مسدود شد، اما نکته این بود که این بازیکن ۲۷ ساله انگار پیش از هر اقدام تردید میکرد؛ گویی دیگر بر اساس غریزه بازی نمیکرد.
استفاده همزمان از هاورتس و گیوکرش در این مسابقه، همانقدر که تلاشی برای ایجاد هماهنگی میان آنها پس از دوره طولانی ناکامی در گلزنی بود، فرصتی نیز محسوب میشد تا مقابل حریفی ضعیفتر، حسابی گلزنی کنند و اعتمادبهنفسشان را بازیابند.
اما حذف از رقابتها در یکی از بزرگترین شگفتیهای تاریخ جامهای حذفی فوتبال انگلیس، آن هم بدون درخشش هیچیک از این دو بازیکن، آرتتا را در آستانه سفر به لیورپول با تصمیمی دشوار روبهرو کرده است.

آیا او همچنان به هاورتس اعتماد میکند؛ بازیکنی که در هفت مسابقه از هشت دیدار ابتدایی فصل لیگ برتر در ترکیب اصلی حضور داشته است؟ آیا گیوکرش را حفظ میکند که در آخرین مسابقه لیگ مقابل اورتون از ابتدا به میدان رفت؟ یا دست به تغییری تازه میزند و مرینو را وارد ترکیب میکند؛ بازیکنی که سهشنبه حتی در فهرست مسابقه نیز حضور نداشت؟
آنفیلد ورزشگاهی است که آرتتا هنوز در دوران مربیگری خود موفق به کسب پیروزی در آن نشده است.
او چندین بار به این هدف نزدیک شده، آن هم در شرایطی که بازیکنان متفاوتی مسئولیت خط حمله آرسنال را بر عهده داشتهاند. در فصل ۲۴-۲۰۲۳، ژسوس مهاجم نوک بود؛ فصل بعد تروسار این نقش را ایفا کرد و فصل گذشته نوبت گیوکرش رسید. البته مهاجم سوئدی در تقابل با ویرژیل فندایک توفیق چندانی نداشت.
از سوی دیگر، لیورپول همان حریفی است که میتوان نقطه آغاز داستان تبدیل هاورتس به مهاجم نوک را به مسابقه مقابل آن نسبت داد.
آرتتا پیشتر در چند مسابقه ایده استفاده از هاورتس در این پست را امتحان کرده بود، اما دیدار فوریه ۲۰۲۴ مقابل لیورپول در ورزشگاه امارات، به مسابقهای تعیینکننده برای تحول این بازیکن آلمانی در نقش مهاجم مرکزی تبدیل شد.
در سالهای پس از آن، هر زمان هاورتس آماده بوده، گزینه اصلی آرتتا برای مسابقات بزرگ مقابل تیمهای موسوم به «بیگ سیکس» محسوب شده است.
در ۱۹ مسابقهای که هاورتس بهعنوان مهاجم نوک مقابل پنج تیم دیگر بیگ سیکس در تمام رقابتها از ابتدا بازی کرده، آرسنال تنها چهار بار شکست خورده است؛ فقط یکی از این شکستها در لیگ برتر بوده است.
او یکی از عوامل کلیدی آمار درخشان آرسنال در این مسابقات بوده؛ بازیکنی که در نوک حمله، نقطه اتکایی مطمئن برای تیم فراهم میکند تا فشار حریف را کاهش دهد و ارتباط میان بازیکنان را برقرار کند، حتی اگر همیشه منبع قابل اعتمادی برای گلزنی نباشد.
اگر آرتتا این آخر هفته او را انتخاب نکند، در واقع از الگویی فاصله گرفته که سالها به آن اعتماد داشته است.
بااینحال، چیزی که سرمربی اسپانیایی باید از آن پرهیز کند، استفاده بیشازحد دوباره از هاورتس است؛ تا جایی که عملکردش افت کند یا بدنش زیر فشار از پا دربیاید.
زمانی که آرتتا در اوایل سال ۲۰۲۴ او را بهعنوان مهاجم اصلی انتخاب کرد، هاورتس پس از آن تقریباً در تمام مسابقات حضور داشت. اما پارگی شدید عضله همسترینگ و آسیبدیدگی رباط صلیبی قدامی زانو باعث شد تقریباً تمام سال ۲۰۲۵ را از دست بدهد.
هاورتس از آن زمان چند مصدومیت جزئی دیگر نیز داشته که هر بار بهجای چند ماه، چند هفته او را از میادین دور نگه داشتهاند؛ بااینحال، در هفتههای اخیر کند و سنگین به نظر رسیده است.
مرینو در دورههای بحران مصدومیت در بهار و زمستان نشان داده که حضورش در نقش مهاجم نوک تا چه اندازه میتواند مؤثر باشد. این ملیپوش اسپانیایی همچنین مهارت ویژهای در گلزنی در مسابقات بزرگ دارد.
اما اگر آرتتا روز یکشنبه او را بالاتر از هاورتس و گیوکرش در ترکیب اصلی قرار دهد، این تصمیم پیام بسیار مهمی از سوی سرمربی آرسنال خواهد داشت.
کامنتها